Dit is een rapportage van het nieuwe BiebPanel. Het gaat om een ‘deep dive’ onderzoek in de vorm van een online research community onder jongeren van 18 tot 30 jaar, allen niet-leden en niet-bezoekers van de bibliotheek. Kernvragen zijn: 'wat is het beeld van jongeren van bibliotheken' en 'hoe kunnen bibliotheken relevanter worden voor jongeren'?

Vicieuze cirkel houdt jongeren uit bibliotheken

Veel jongeren hebben een verouderd beeld van de bibliotheek. Dit onderzoek vond plaats onder jongeren die momenteel geen lid zijn van een openbare bibliotheek en er in de afgelopen 12 maand en ook geen hebben bezocht. Hun beeld en verwachtingen van een bibliotheek zijn in veel gevallen gebaseerd op herinneringen van jaren geleden.

Zo zien ze de bibliotheek als een plek voor rust en inspiratie. Tegelijkertijd leeft de veronderstelling dat bibliotheken voor henzelf niet aantrekkelijk zijn. Daar hebben ze verschillende redenen voor, waarbij de meeste functioneel of praktisch van aard zijn. Boeken lenen bij een bibliotheek is ongemakkelijk, zo vermoeden ze. Bovendien zie n ze de openingstijden van een bibliotheek, de collectie en de uitleentermijn als beperkingen. Daarnaast vinden ze de sfeer in een bibliotheek niet prettig: te onrustig om te studeren of juist weer te sfeerloos en kil voor een bezoek.

Bibliotheken komen niet voor in hun overweging

De meeste jongeren weten weliswaar dat de bibliotheek meer te bieden heeft dan boeken. Niettemin zijn ze niet goed op de hoogte van het aanbod dat specifiek voor hen relevant kan zijn. Omdat er alternatieve opties zijn die jongeren voorzien in hun behoeften, blijft een bibliotheekbezoek uit. En daardoor blijft ook hun overwegend negatieve beeld van bibliotheken bestaan.

Hoewel sommigen ook positieve aspecten koppelen aan bibliotheken, is de verwachting dat jongeren zonder ingreep niet zelf het initiatief nemen om bibliotheken te bezoeken. Het is aan bibliotheken om op een duidelijke en geloofwaardige manier aan jongeren kenbaar te maken dat zij voor hen relevant zijn.

Kansen om de vicieuze cirkel te doorbreken

Om jongeren weer de bibliotheek te laten bezoeken, moet de bibliotheek zorgen voor een aantrekkelijker aanbod en dit communiceren op een duidelijke, maar ook geloofwaardige manier. De doelgroep ervaart zowel functionele als emotionele barrières. Het wegnemen van de functionele barrières kan ertoe leiden dat jongeren bibliotheken weer gaan bezoeken. Pas dan zullen de emotionele barrières verdwijnen, aangezien de nieuwe ervaring dan leidt tot een positiever beeld van de sfeer. Een aantal aanbevelingen:

  • Werk in elk geval aan verbeteringen in de propositie, of in de communicatie over de propositie. Belangrijk hierbij is dat je in de positionering afstand neemt van het verleden. Zeg bijvoorbeeld niet “de bibliotheek is meer dan boeken”, want dan wordt er nog steeds vastgehouden aan het verleden.
  • Maak duidelijk dat je bij de bibliotheek op een laagdrempelige manier (gemakkelijk én gratis/goedkoop) van de diensten gebruik kunt maken. Geef ook aan dat je ook bij een openbare bibliotheek kunt langskomen zonder dat je lid bent.
  • Laat in de communicatie zien dat je voorziet in de specifieke behoeften die spelen onder deze doelgroep, zoals werkplekken, inspiratie, ontmoeting, etc. Gebruik ook de juiste kanalen voor deze communicatie, zoals Instagram en podcasts.
  • Jongeren vinden het niet prettig om zich te committeren. Overweeg meer laagdrempelige vormen van lidmaatschap, zoals een week lid maatschap, een proefabonnement, een strippenkaart of een mogelijkheid om online van diensten gebruik te maken ‘als gast’/zonder registratie. Maak bijvoorbeeld gebruik van de BiebApp, waarmee jongeren met hun telefoon materialen kunnen lenen zonder lid te worden.
  • Vertel hoe gemakkelijk het is om een boek te lenen én dat de collectie aan de behoeften voldoet. Beloften en bewijsvoering zijn hierbij van groot belang: bijvoorbeeld in 5 minuten je boek gevonden en gereserveerd, binnen x dagen in huis. Verwijs vooral ook naar het online aanbod luisterboeken en e books.
  • Laat zien dat de bibliotheek een uitermate geschikte plek is om te studeren of om inspiratie op te doen.
  • Creëer indien mogelijk een veelzijdig aanbod aan activiteiten en faciliteiten bij bibliotheken. Voor jongeren zijn activitei ten op het gebied van cultuur, sport en educatie vaak nog te duur. Er is behoefte aan een centrale plek waar ze voor weinig geld hun hobby's kunnen beoefenen of op een laagdrempelige manier nieuwe dingen kunnen leren. Maak duidelijk dat jongeren veel eigen inbreng kunnen hebben door samen met hen activiteiten te programmeren. Ook het uitnodigen van jonge sprekers en deze via de Instagram van de bibliotheek laten communiceren of een podcast laten maken voor de bibliotheek, zijn voorbeelden van het betrekken van jongeren bij de activiteiten van de bibliotheek.
  • Jongeren zoeken zowel rust als ontmoeting in de bibliotheek; dit kan gemakkelijk naast elkaar bestaan. Het bibliotheekgebouw moet hier wel voor ingericht zijn, met duidelijk onderscheid tussen verschillende ruimtes. Ook het communiceren over deze verschillende functies van de bibliotheek is belangrijk.

Rapportage en bijlagen

Rapport community onder jongeren niet-leden, niet-bezoekers

Kennismakingstopic

Topic 1: In the picture

Topic 2: Vriend uit Australië

Topic 3: Online bibliotheekbezoek

Topic 4: Het beste idee

 infographic ouders 6 12 jarigen platteland